कविता
शशीश्री आचार्य
पृथ्वीको अन्तिम रोदन
शशीश्री आचार्य
आज पृथ्वी रोइरहेकी छिन्
तर उनको रुवाइ कुनै
मनुष्यको आँखाबाट
झरेको आँसु जस्तो होइन
उनका आँसुहरू त
हिमालका शिखरहरूबाट
पग्लिएर नदी बनेका छन्
उनका सुस्केराहरू
समुद्रका उन्मत्त छालामा
परिणत भएका छन्
उनका पीडाहरू
वनका उजाड छातीमा धुवाँ बनेर
उडिरहेका छन्
कहिल्यै हरियो सपनाले
भरिएको यो ग्रह आज
आफ्नै सन्तानको निर्ममताले
घायल बनेर आकाशतिर
हेरिरहेकी छिन्
हे मानव ! तिमीले सुनेका छौ
कहिल्यै ती रूखहरूको विलाप ?
जुन प्रत्येक दिन कुँडिएका
हातझैँ काटिँदै छन्
तिमीले महसुस गरेका छौ
कहिल्यै ती चराहरूको मौनता ?
जसको गीत अब कारखानाका
चिम्नीहरूले निलिसकेका छन्
तिमीले देखेका छौ कहिल्यै
ती नदीहरूको अनुहार ?
जुन जहिल्यै कञ्चन
आशाझैँ चम्किन्थे,
तर आज आफ्नै जलमा
प्रतिविम्ब बोकेर
बगिरहेका छन्
वनहरू अब हरियालीका
महाकाव्य नभएर
तिनीहरू घाइते सैनिकका
छिन्नभिन्न शरीर जस्ता
हिमालहरू अब गौरवका
श्वेत मुकुट होइनन्
तिनीहरू ज्वरोले थलिएका
वृद्ध ऋषिका निधारझैँ
पग्लिरहेका छन्
हावाहरू अब फूलका
सन्देश वाहक छैनन्
तिनीहरू त धुलो र धुवाँका
शोक गीत बोकेर भौतारिरहेछन्
प्रकृति आज एउटा
आमा जस्तै छिन्
जसले आफ्ना सन्तानलाई
अमृत पिलाइ काखमा हुर्काइन्
आफ्ना छातीका वन
नदी र हिमालहरू दान गरी
सभ्यता निर्माण गरिदिइन्
तर ती सन्तानहरू नै आज
आमाको मुटुमा कुल्चिरहेका छन्
नदीहरूका किनारामा
प्लास्टिकका शवहरू
थुप्रिएका छन्
समुद्रका गर्भमा तेलका
कालो बादलहरू फैलिएका छन्
आकाशका नीलिमा फोक्साहरू
धुवाँले भरिएका छन्
लाग्छ, पृथ्वी एउटा विशाल
अस्पताल बनेकी छिन्
जहाँ प्रत्येक रूख बिरामी छ
प्रत्येक नदी घाइते छ
प्रत्येक हिमाल काँपिरहेछ
र प्रत्येक चराको गीत
मृत्युसँग संघर्ष गरिरहेको छ
तर अझै समय बाँकी छ
अझै कुनै वसन्तको गर्भमा
हरियो भविष्य बाँकी छ
अझै कुनै बिउको मुटुभित्र
जंगलको सपना
निदाइरहेको छ
अझै कुनै चराको पखेटामा
आकाशको गीत जीवित छ
अझै कुनै नदीको आत्मामा
निर्मलताको उज्यालो बाँकी छ
आऊ, हामी फेरि रूख रोपौँ
जसरी कुनै कविले शब्द रोप्छ
आऊ, हामी नदी बचाऔँ
जसरी कुनै आमाले आफ्ना
सन्तान बचाउँछिन्
आऊ, हामी हिमाल जोगाऔँ
जसरी कुनै भक्तले आफ्नो
देवता जोगाउँछ
आऊ, हामी हावा शुद्ध बनाऔँ
जसरी कुनै साधकले आफ्नो
आत्मा निर्मल बनाउँछ
पृथ्वी केवल माटोको गोलो होइन
यो त हाम्रो अस्तित्वको गर्भ हो
यो केवल भूगोलको पाठ होइन,
यो त हाम्रो जीवनको महाग्रन्थ हो
यो केवल ग्रह होइन
यो त हाम्रा सबै सपना
प्रेम, इतिहास र भविष्यको
साझा घर हो
यदि पृथ्वी बाँच्छिन् भने
हाम्रा गीत बाँच्छन्
यदि वन बाँच्छन् भने
हाम्रा श्वास बाँच्छन्
यदि नदी बाँच्छन् भने
हाम्रा सभ्यताहरू बाँच्छन्
यदि प्रकृति बाँच्छिन् भने
मानवताको अनुहार बाँच्छ
त्यसैले उठौँ
हरियो उज्यालोका पक्षमा
उठौँ— नदीका स्वच्छ
स्वरहरूका पक्षमा
उठौँ— हिमालका श्वेत
सपनाहरूका पक्षमा
उठौँ— आकाशका निलो
आशाहरूका पक्षमा
पृथ्वीको रोदन केवल रोदन होइन
यो भविष्यको पुकार हो
यो अस्तित्वको शङ्खनाद हो
यो जीवनको अन्तिम चेतावनी हो
आऊ, प्रकृतिको घाउमा
हरियालीको मलम लगाऔँ
आऊ, विनाशको अन्धकारमा
संरक्षणको दीप बालौँ
आऊ, पृथ्वीलाई बचाऔँ
पृथ्वी बचाउनु भनेको
आफ्नै सन्तान बचाउनु हो
आफ्नै आत्माको
श्वास बचाउनु हो
र सम्पूर्ण जीवनको
महाकाव्य बचाउनु हो ।
– बौद्ध, कुमारीगाल, काठमाडौँ
फोन नम्बरः ९८४९५०१३७३